Frank behandelt elke week een geurstof

OPOPONAX week 02 / 2018

OPOPONAX

 

Opoponax klinkt geweldig. Wonderlijk en exotisch. 

Het is de gomhars van een struik. Uit de familie waartoe ook mirre wordt gerekend. Mirre, dat wonderlijke product waar de wijzen uit het oosten mee aan kwamen zetten. Wierook, mirre en goud namen ze mee. Als je bedenkt dat mirre en wierook beiden gomharsen van struiken zijn, dan hoef je niet lang na te denken over de vraag welke koning het kostbaarste geschenk met zich mee torste. 

Opoponax, ik vind de naam altijd een beetje klinken als de achternaam van een doorgedraaide professor uit een strip. Opoponax wordt ook wel zoete mirre genoemd. Uit die omschrijving kunnen we wat betreft geur bijzonder weinig opmaken. Zoet is namelijk een smaak. Geen geur. Iets kan eenvoudigweg niet zoet ruiken. En ik vermoed niet dat men om tot die omschrijving te komen de brokjes hars in de mond heeft genomen.

 

De geur van Opoponax is het best te omschrijven als de geur van plastic speelgoed uit de jaren tachtig. En dan iets duidelijker. De doos lego bij ons thuis. 

Waarom dat weet ik niet. Maar daar doet het mij aan denken. Doe er uw voordeel mee. 

 

In parfum gebruik je het door er net als wierook en mirre een tinctuur van te maken door de brokjes te laten weken in alcohol. De wasachtige aspecten lossen niet op in alcohol en de olie lost wel op. Alsmede andere plakkende onderdelen, waardoor bij verdamping van de alcohol er een harsachtig residu achter blijft. Dit noemt men een resinoïde. 

Resinïode kan je ook kant en klaar kopen en die moet je dan oplossen in alcohol of DPG om de gewenste vloeibaarheid en geurintensiteit te verkrijgen. 

 

Je kan ook (zoals ik) werken met de tinctuur. 


0 Comments

EUGENOL week 50 / 2017

EUGENOL

 

Eugenol ruikt naar kruidnagel.

Maar eigenlijk ruikt kruidnagel naar eugenol. Want ja… het is de eugenol die ruikt. Je kan dus niet de geur van eugenol omschrijven als: ruikt naar kruidnagel. Telt niet. Anders doen. 

 

Tijd voor een doe-opdracht van The Snifferoo!

Loop naar je keukenkastje, pak het potje met kruidnagels. Draai het open, steek je neus er in, haal de geur naar binnen door behoedzaam via je neus adem te halen.

Probeer niet te denken aan kerstmis, rode kool of winter. Maar ruik zonder vooroordeel. Onbevangen. Wat ruik je dan? Waar in je neus? Hoog in je neus, in de breedte of diep achter op je tong? Wat gebeurt er met je als je het ruikt? Waar denk je aan? Waar neemt de geur je mee naar toe?

 

Ik ruik onze oude keuken, toen ik acht was en we nog geen schuifpui en geen nieuwe keuken hadden. Ik ruik hout en bedompte kastjes. Ik ruik gedroogde pruimen. Een beetje droevig wel behaaglijk. 

Zo ongerijmd mag het zijn, lezer.

 

Nu u!

 

Eugenol, in parfum een prima stofje om wat warmte in het midden van de geur te krijgen maar kan je geurcompositie krachtig ontwrichten als je er teveel van gebruikt. Dus wees niet al te enthousiast.

 

Eugenol wordt in de tandheelkunde gebruikt als lichte verdoving. Als je kiespijn hebt en op een kruidnagel kouwt schijnt de eugenol de pijn te verzachten.

 

 Tot slot nog een laatste huishoudelijke tip: Voeg bij het maken van tomatensaus voor pasta of pizza twee kruidnagels toe en je weet niet wat je meemaakt. 


0 Comments

ABSINT week 49 / 2017

ABSINT

Absintalsem behoort net als bijvoet en zeealsem tot de alsem familie. Dit is een plantenfamilie met bijzonder welriekende planten, die een voorkeur hebben voor ruige gronden en ruderale* plaatsen. 

 

Zelf heb ik een voorliefde voor de geur van zeealsem, dat in het waddengebied groeit op de grens van zee en land. Omdat ik in de zomer meestal op een waddeneiland bivakkeer heeft het voor mij de aangename associatie met zomervakantie.

Daarnaast helpt zeealsem bij laagwater, de uit de drooggevallen zeebodem opborrelende rottingsgeuren te overstemmen.

 

Absintalsem, door de Engelsen wormwood genaamd leent zijn naam aan het drankje absinth, dat waarschijnlijk ten onrechte berucht is om haar hallucinerende werking. Dit zou te wijten zijn aan de stof thujon die via de extractie uit absinthalsem in het drankje terecht komt. Verder geeft absintalsem een bittere smaak aan het drankje. De smaak en geur van de drank absinth worden niet door de plant gedomineerd, maar door anijs en venkel. 

 

Wij, geur geïnteresseerden, moeten om iets meer te weten te komen over de geur van absinth deze versnapering links laten liggen. De etherische olie van absinthalsem wordt gebruikt in parfum en heeft net als bijvoorbeeld scharlei en armoise (bijvoet) een kruidige frisse geur die hoog in de neus optrekt maar die zich van scharlei onderscheidt doordat ze minder bloemig ruikt en geen zoete associatie heeft. Absinth gaat door de thujon, met zijn mentholachtige geur meer in de richting van mint, spar en rozemarijn, maar dan met een beetje en zoethout achtige ondertoon.

 

Kom je op een ruderale plaats bijvoet tegen, zie je die zilvergroene wuivende absinthalsem staan of stuit je langs een waddendijk op de witbehaarde zeealsem? Aarzel dan niet om wat blaadjes tussen je vingers fijn te wrijven en de verkwikkende geur van deze aangename maar ruige familie je bezweemde gemoed op te laten klaren.

 

*Ruderaal terrein is de aanduiding voor een biotoop die gekenmerkt wordt door ernstige menselijke verstoring. Materiaal, zoals  puin, stenen of afval  is aan de grond toegevoegd, waardoor deze rijk is aan stikstof.


0 Comments

CIVET week 48 / 2017

Civet

 Civet is een tinctuur gemaakt van de secretie uit een anale klier van de Civetkat.

 

Hoewel het diertje er schattig uitziet en op plaatjes nogal wasbeerderig in de camera kijkt, heeft de geur die hij achterlaat niets onschuldigs. Civet is de vuilste onder de parfumingredienten. Niet de vieste, maar vuil. 

Franse prostituees schijnen zich van oudsher te omhullen met civet. Vieze geuren moeten bestreden worden met vieze geuren. Stel je ruikt naar zweet. En je wil dit verhullen. Dan gaat dat niet met citroen, want dan ruik je citroen en zweet. Je moet iets zoeken dat dicht bij de geur van zweet komt, maar als het ware over de zweetgeur heen gaat liggen, dus dan gebruik je patchouli, dat een zweterige geur heeft, maar ook heel lekker ruikt. Civet met zijn katachtige vuilheid en zijn zwoele schaamteloosheid werd gebruikt om de geur van eerdere seks te maskeren.

 

Civet heeft een ondertoon van kattenpis, maar daarbij komt een vettige boterachtige zwoelheid die teneert naar de wollige geur van geranium. Het ene moment denk je hmm, heeft wel iets. Het andere moment ruik je een oude lap die nog nooit gewassen is.

 

Wat Civet als geen ander natuurlijk ingrediënt doet is de geur van de huid af laten komen en de wereld in sturen. Het bindt aan de andere geurstoffen in het parfum en geeft ze vleugels. 

 

Terug naar het droevige katje. Ze hebben alle reden om droevig te kijken want de civetbuisines is tamelijk wreed. Veel Civet is tegenwoordig synthetisch en heeft een saaie maar zeer penetrante kattenpislucht. Echte civet is wat voller en heeft die ratachtige dierlijke lucht, die geen fabriek kan namaken.

 

 

 


0 Comments

INDOLE week 47 / 2017

Indole

Indole is een synthetische stof met de vuile ondertoon van lelies en jasmijn.

 

Indole, de naam is sierlijk, verleidelijk haast, maar het is een sierlijkheid met een duistere kant. Als een litteken op een verleidelijk meisjesgezicht.

Haar naam doet vermoeden dat de arme Indole op een parkbank eindigde. Veel te jong. Het hart gebroken. Een klein flesje in in een lederen foedraaltje biedt een laatste uitweg uit haar treurige bestaan. Terwijl de Jasmijn in de maanverlichte tuin onverbiddelijk blijft bloeien. 

Ik schrik wakker, de televisie is nog aan. Voor ik bedwaarts ga neem ik een slokje koude thee. Geen verleidelijke bloemensmaak meer, maar de heldere smaak van de dood. Idole en looizuur. Koud, hard en onverbiddelijk.

 

 

Indole werd voor het eerst synthetisch verkregen door behandeling van de kleurstof indigo met oleum. Aan de samentrekking van deze stoffen dankt het zijn naam. Ik vind het niet verwonderlijk dat indigo paars (de kleur van de dood) samen met het zwavelhoudende oleum zo'n smartelijke geurstof voortbrengt.


0 Comments